BREAKING NEWS

London activates the secret plan to reveal the connections of Albanian politicians with criminals, Lord Dingeman is coming to Tirana today, training SPAK prosecutors for money laundering and seizing property, here are the "VIP" names at risk, the Briti...

London activates the secret plan to reveal the connections of Albanian
x
BREAKING NEWS

Here's who gave the order to kill Servet Pëllumbi and how the state gangs led by General Agim Shehu ambushed us at Ura e Dajlani, Spartak Braho remembers the violence of '96 and reveals the conversation inside the car with the high official of the SP

Here's who gave the order to kill Servet Pëllumbi and how the state
x
BREAKING NEWS

Bujar Çela and Petro Koçi confess the horror of May '96: How the socialists were raped, bloodied and tortured by order of Sali Berisha, SPAK to investigate the incident

Bujar Çela and Petro Koçi confess the horror of May '96: How
x
BREAKING NEWS

Pact to eliminate the Justice Reform, Berisha-Bardhi against the resolution, but become part of the special commission to escape from SPAK cells

Pact to eliminate the Justice Reform, Berisha-Bardhi against the resolution, but
x
BREAKING NEWS

The man who opposed the USA for the election of Altin Duman as the head of SPAK leaves, the way is opened for the well-known professor

The man who opposed the USA for the election of Altin Duman as the head of SPAK
x
BREAKING NEWS

Sensational, the well-known journalist of the chronicle warns of the arrest of Monika Kryemadhi and Flamur Noka, this is what is happening inside SPAK

Sensational, the well-known journalist of the chronicle warns of the arrest of
x
BREAKING NEWS

Here is the American "big punch" in the face of Sali Berisha, Frrok Çupi confesses the unsaid after the proposal of Argita as the head of "Rithemelim", from the murders under his power and the details from the night when he was elected president, how h...

Here is the American "big punch" in the face of Sali Berisha, Frrok
x
BREAKING NEWS

SPAK summons Bardhi for the Olsi Rama file, the fraud of the deputy of Reestablishment is revealed, he presented himself as a person in the know, not as a whistleblower

SPAK summons Bardhi for the Olsi Rama file, the fraud of the deputy of
x

Opinion / Editorial

THE DISCOVERY OF A SILENT LOVE

THE DISCOVERY OF A SILENT LOVE

The most recent literary work of the poet Gjon Marku "The light of my eyes", which has just come out of print, has its origins in the author's creative explosion in the field of poetry as well. I have known Gjoni as a researcher, as a prose writer, as a publicist, but as a poet he appears for the first time to the reader. The book in question is designed on a bunch of beautiful poems, which the poet seems to have kept within himself to explode at a certain moment and why not, to enter with dignity among the country's well-known poets. This volume of poetry was born at a time when the number of poets is increasing day by day and the difference in poetic achievements will be made by quality in the future, and precisely here, poet Gjon, I think he has reached his goal. Time and again the poet has published some poetic creation on social networks, but I did not think that his ambition would go that far, for the reason that he has published about 18 works in the field of study, prose, publicism and essay, being a creator universal in the field of literature.

           In this volume of poems, the author has tried to deal with different topics, giving the verses a variety of colors, a variety of figures and emotional values, because the central theme of his poems is the theme of love, because love for the poet becomes the content of life, value her only. This artistic attitude towards ourselves and the world around us gives a special emotional sound to the texts of John Mark's poems. It should be noted that the new nuances of feeling that the author managed to discover in the treatment of the theme of love, embodying them in a simple and simple, noble and passionate way, this individual form of the individual nowadays, are accompanied by an approach true, with modern and realistic individual experiences towards this topic, so treated in our days. Many poets in our days have treated the subject of love, experimenting with different perspectives, considering it as an emotional phenomenon, while the author through these poems also brings something new, he treats love as a human emotional value, but also as a disappointing factor in daily life. His poems evoke respect for the author, for the calmness of the treatment, even the deep intonations and images he uses, showing that a lost love deserves to be forgotten and not hated.

            Tekstet e e poezive të dashurisë së Gjon Markut dallohen nga psikologjia e thellë dhe ndjenjat e trazuara të individit. Poeti i kushton vëmendje shumë detajeve për të treguar konfuzionin  emocional të personazhi. Në poezinë “Ikje”, autori shprehet: “Le pas siluetën tënde brenda meje, / Të gjitha të tjerat i more, / Pritja më gërryen ndër deje, / Ngadalë si një vemje mole. / I more të gjitha në ikjen tënde, / Puthjen e nxehtë dhe sekretin e shpirtit tim, / Të gjitha si tingujt e një kënge, / Brenda meje le vetmi e shkretim…”. Në shpirtin e poetit, pranvera e bukur e dashurisë, kthehet në një dimër të egër dhe pakthim dhe kjo ndjenjë e trazuar, rritet ngadalë nga poezia në poezi. Ai njihet për poezinë e tij thellësisht emocionale, madje edhe shumë moderne njëkohësisht. Duket se ka qenë vetë natyra e qytetit të Mirditës që e ka thelluar më tepër lirizmin e tij, por edhe dashuria për nënën, babain, dy fëmijët, për njeriun, për natyrën.  Për dashurinë, njeriun dhe natyrën nuk lodhet së shkruari poeti dhe asnjëherë nuk do t’i tretej ndjenja e të shprehurit, frymëzimi, sepse ishte i dashuruar me vendlindjen e tij, me natyrën, me prindërit, me njeriun dhe nga e bukura padyshim që  poeti Gjon Marku ndihej i frymëzuar në çdo çast. Stili i thjeshtë që përdor autori në të shprehurit poetik, dallohet nga vetëpërmbajtja, mungesa e detajeve të hollësishme, por duke përdorur me kujdes metaforat, krahasimet. Epitetet dhe shpesh edhe alegorinë. Me rendësi të vacantë për poetin është edhe orientimi në të folurit bisedorë, që u jep vargjeve thjeshtësi dhe sinqeritet. Poeti në poezitë e stij i përmbahet parimit të thjeshtësisë, qartësisë, konkretizimit të detajeve artistike dhe poetike, ku në shumë krijime poetike ai  përdor mjaft stilizime folklorike dhe shprehje të bukura popullore veshur me ndjesi të bukura poetike.

          Dhe ëndrra shpesh bëhet realitet. Dashuria lind, e ngroh shpirtin njerzorë, por ka raste  që dashuria ideale dalëngadalë kthehet në dashuri platonike dhe më tej në dhimbje. Poeti i përshkruan artistikisht këto moment të zymta, sepse kërkon të jetë sa më real, sa më i vërtetë, prandaj shprehet: “…Shoh rreth meje, s’kam askënd, / Veç mallë e dhembje këtu me mua, / Vuaj plagën e një ndjenje pa vend, / E brengën e një ëndërre që u shua. / Një ëndërr që kurrë s’u bë e vërtetë, / E në zemër ma vrau ndjenjën që pata, / Dhembja rrugën dashurisë ja pret, / E dita bëhet më e zezë se nata”. E reja që na sjell autori perms këtyre poezive është se poeti nuk e dënon njenjën e bukur të dashurisë, por fatin e trishtë që e ndjek njeriun kur dashuria zbehet, por nga ana tjetër, një grua bëhet objekt i ndjenjës poetike, njëherit edhe heroinë lirike në poezi. Në këtë rast, thelbi i dashurisë sipas poetit është dramatik, sepse ndodh rëndom që në vetë natyrën e dashurisë, ekziston fenomeni i paarritshmërisë së lumturisë universale, i qëndrueshmërisë stabile, i harmonisë njerëzore dhe reciprocitetit në çift. Dramatike në këtë rast, sipas poetit Marku, nuk është vetëm dashuria e venitur, por edhe lumturia e perenduar. Analiza e kësaj gjendje përshkruhet në poezië "Të kërkoj": “…Dhe dhimbja hodhi rrënjë tek unë, / Ndërsa ti ike si një ditë e vrenjtur, / I prishe dhe ëndrrat e mia në gjumë, / E mua s’më ikën dhimbja e mekur. / Buzëmbrëmje nëpër muzg ra një shi, / Një shi i prajshëm vetëm pak, / Më shumë ma shtoi këtë zymtësi, / E shpresa ime kishte ikur larg. / Dhimbjen mundohem ta largoj, / Që shpirti të më jetë i qetë, / Po trishtimi shpejt më kapëloj, / E vetmia brenda meje merr jetë”. Kuptohet qartë se në peripecitë dhe zig zaket e dramës, dashuria metaforizohet nga një rrjet i dendur shprehjesh artistike në formë interpretimesh letrare, shpesh edhe kontradiktore si: dashuri e parë - ftohtë me acar, zemra rreh nga pak - ike pa shkak, ndjenjave lënë pas - në vetmi pa gaz, gjembje këtu me mua - një ëndër qe u shua, vrau ëndrën që e pata - më e zezë se nata, një ditë e vrenjtur – një dhimbje e mekur etj, e këto ndjenja të trishta shoqërohen nga dinamika jetësore e gjendjeve heterogjene të personalitetit që veprojnë tek individi si: stresi, ankthi, harresa, dhimbja, e shpesh duke u ushqyer nga një passion negative në përditshmëri ajo natyralizon lëvizje të tjera të forta të shpirtit njerzorë që fillojnë nga pakënaqësia, xhelozia, tradhtia, ndarja. Në krijimtarinë artistike të kësaj teme, konstatohet se në shpirtin e poetit, jeton vazhdimisht një ëndërr e zjarrtë, siç e pasqyron poeti perms vargjeve: “…Ajo vjen prej qiellit / Atë dritë të zbehtë, / Që vjen tek unë e ndrit / E hedhin lehtë lehtë, / Sikur më thonë, prit. / Një zë brenda meje / Më thotë pse rri heshtur, / Në këtë çast vetmie / Yjet ndrinë pa pritur / Shpresën kërkoj ndër yje”, siç shihet poeti Marku është kërkues i një dashurie të vërtetë, pa komplekse, që në të vërtetë duket se është një ndjenjë e frikshme, e fuqishme, njerzore, e pastër dhe jetësore.

          Aspekte të kundërta të vetëdijes së poetit Gjon Marku personifikohen në tipe te ndryshme poezishë, ku zbërshen artistikisht tema të ndryshme. Kur lexon me vemendje krijimtarinë poetike të Gjon Markut, të krijohet bindja se në disa poezi kemi para nesh një përfaqësues të bohemisë letrare dhe artistike, në disa të tjera një poet që lëviz lirshëm në fushën e vet të krijimtarisë. Porn jë nga dukuritë karakteristike të jetës letrare të autorit është edhe trajtimit të subjekteve me karakter familjar, të cilat e ngacmojnë ndërgjegjen e autorit. Kështu a ii kushton poezi nënës, babait, gjyshit, djalit, vajzës etj. Këto krijime paraqesin interes sepse krijojnë përfytyrime të reja në lëmin e marredënieve shoqërore dhe njerzore. Ja si shprehet autori: “Heshtjen shtrydh të gjej / Një grimcë nga përkëdhelia jote, / Ta marr e në mes të zemrës ta vë / Të shuaj mallin në qerpikun që përlote. / Ta rrëmbej, të shuaj etjen, vetminë ta heq / Me buzagazin tënd që më çmend, / E dorën tënde që flokët të më prekë / Po më mungojnë e s’më lënë të zë vend. / Vetja më duket si zog pa flatra / Dhembja mes mallit më ndizet, / Nënë, mërmëris tek vatra  / Diçka më këputet në shpirt e fiket...”. Këtu autori shpreh mallin e pashuar për nënën, atë fisnike mirditore që lindi dhe rriti edhe këtë krijues të njohur të letersisë sonë. Të njëjtën linjë ndjek autori edhe tek vjersha “Te varri i prindërve të mi”, përmes së cilës poeti transmeton tek lexuesi mallin e pashuar, ndjenjat dhe emocionet që e kapjonë vazhdimisht nga mungesa e tyre: “Një tufë me lule vura / Te varri i babës e i nanës / Në shpirt diçka sikur m’u këput / E m’u zhduk. / U ula në gjunjë t’i lutem Zotit / Yjeve e hanës, / Një fjalë më dërgoni / Ju lutem! / Së paku m’u shfaqni / Në ëndërr, / Kam mallë, dua t’ju puth…”. Shkruan autori për dy fëmijët e tij, të cilëve jo vetëm kërkon t’u jape këshilla prindërote, por dëshiron t’u urojë rrugë të të mbarë në jetë. Janë fjalë të thjeshta që burojnë natyrshëm nga zemra e poetit: “Atëhere kur të mos jem në këtë jetë / Mos pyesni sa prej jush u lëndova, / Koha nuk ndalet po ecën e nuk prêt / Mos pyesni si vdiqa, po pyesni si jetova? / Jam sulmuar nga egërsia që s’më tundi / Jetova me nder e punova si një bletë, / Vjen një ditë e çdo gjëje i vjen fundi / Po njolla s’u lashë, ju në këtë jetë. / Kur dita e vdekjes të mbërrijë / E një zë qyqje të qajë buzë varrit, / Oshëtimë e zemrës së plasur të vijë / Ju mos ndaloni, vazhdoni rrugën e fatit”. Duket qartë se ndjenja e dasurisë për fëmijët nuk është e lehtë dhe as kalimtare, por e fortë, reale në brendinë e saj dhe e nevojshme.

             Edhe realiteti i sotëm dhe ngjarjet e rendësishme që shtroi koha kanë tërhequr vemendjen e poetit, prandaj një numër i konsiderueshëm poezishë autori ia kushton fenomeneve të ndryshme që ndodhin në përditshmëri. Ja si shprehet poeti: ” Të parët e lanë ndër libra të vjetër / Shkruajtën e thanë more fatzi, / Fjalët s’bëjnë mort e s’ka fjalë tjetër / Sot vret fjala e padrejtë që mbjell zi. / Atëhere kur çelin lulet si gjak  / Ndër kulla merr jetë dhimbja që nuk sos, / Qyqet që vajin se ndalin aspak / Ç’vlen shfajsimi, përulja, lutja me lot? / Ku shkoi fjalë e mirë, e ëmbël, e dlirë / Ç’po ndodh kështu, thyhet buka pa u nda ara,  / Zot mëshirpasosurit, i lutem për mëshirë / Dikur vriste plumbi, sot vret fjala..”. Tema të tilla kanë më tepër karakter njohës, por edhe edukativ e shoqërorë. Në fakt, poeti Marku e hedh vështrimin në një horizont të gjërë interesash poetike dhe preokupimesh kombëtare dhe gjën frymëzimpikërisht në aspekte të ndryshme të jetës shoqërore. Ai shkruan me krenari për flamurin, për Kosovën martire dhe bijtë e saj, për vendlindjen e tij, Mirditën etj. Dhe krenaria është e ligjshme, si tek poezia “Klithmë shqiponje”: “Ngjitet majës së vetmuar një shqiponjë / Ndërsa korbat pushojnë në qarret e vjetër, / A thua kishte rënë zjarri në Trojë / Apo ndër varre s’u lënë të qetë ju etër? / Kur muzgu gjakoset përulen perenditë / Në qiellë përflaken retë në jug e veri, / Djemtë ngjeshin armët t’i dalin zot atdheut / Klithmë e saj dëgjohet në Kosovë, e në Çamëri”, në këtë aspekt poeti kërkon të hyjë thellë në proceset historike të vendit tone.

THE DISCOVERY OF A SILENT LOVE

           The poet lives with the times and follows today's events and processes with interest, he wants to say his word artistically about everything that worries him, he has a literary interest in the destinies of people, that's why he bursts into verses, where he best illustrates his judgment, as expressed in the poem "Kosovo": "Paj Kosovë, you are my core of pain that has no purpose / In you, a pain that never stops, / At that time when the flowers are like blood / Deep calls of a mother full of tears are heard. / The ravens' crows turned to ashes / The masquerades, the sufferings to the world's surprise, / But your sons like oaks, order like dust / Furtun scatters to the core of the earth..." Thus, the poet is convinced that great political processes and the struggle for freedom are a necessary condition for peoples to live in peace. Through the poetic verses, the author intends to lift up some prominent figures of our nation, who aimed for our country to be known in the international arena as the country of eagles. He writes about Mother Teresa, the great humanist, about the great warrior who gave his life for the Albanian national cause, Adem Jashari, about the great actress Leze Spaçi, the outstanding singer, the master of the Shkodran jare Bik Ndoja, the figure who raised the name of our tree land. Emotional is the poem about Mother Teresa, about which the author has written other times, where it reflects her humanist role and the love she had for her country: "...Mother Teresa of this world / I was blessed by your daughter, / Brigje, lugje , shadow of frost / All ours today shine. / In every word that the heart weaves / In every fire, and in every stone / Brings blessing and pride / In every heart, one by one. / Mother Teresa brings hope among us / As the sun brings the new day, / Wherever they are in the whole world / You make every Albanian proud. / How often does the sun rise in these mountains / Without a blessing, my Albanian daughter, / And how often does your heart beat / In the centuries I live in the Arbnore lands". Right here, the poet seems to be influenced by popular creativity, because the verse is more like a song than a poem.

        The first volume of poems by the multidimensional creator Gjon Marku, "The light of my eyes" shows that the poet is reaching new heights in the genre of poetry, in delineating and fully discovering himself in the field of creativity and in perfecting his artistic skills in different genres of literary creativity.